Kefir ad\u0131n\u0131n k\u00f6keni, ‘iyilik’ veya ‘iyi ya\u015famak’ anlam\u0131na gelmektedir. Kefirde bulunan mikroorganizmalar probiyotik potansiyele sahiptir. \u2018Fonksiyonel g\u0131dalar aras\u0131nda yer alan\u2019 sa\u011fl\u0131\u011fa yararl\u0131 oldu\u011fu kan\u0131tlanm\u0131\u015f ve canl\u0131 mikroorganizmalar i\u00e7eren ya da bunlar taraf\u0131ndan \u00fcretilen g\u0131dalar probiyotik olarak adland\u0131r\u0131lmaktad\u0131r. Kefir, kefir daneleri taraf\u0131ndan olu\u015fturulan, do\u011fal probiyotikler ile bir\u00e7ok laktik asit bakterisi ve maya i\u00e7eren fermente bir s\u00fct \u00fcr\u00fcn\u00fcd\u00fcr. Kefirin i\u00e7eri\u011findeki \u00e7ok say\u0131da bakteri t\u00fcr\u00fc, gastrointestinal kanaldaki d\u00fc\u015f\u00fck pH\u2019a ve safra tuzlar\u0131na kar\u015f\u0131 y\u00fcksek diren\u00e7 g\u00f6stermektedir ve ba\u011f\u0131rsak mukusuna yap\u0131\u015fabilmektedir. Ayr\u0131ca, kefirde bulunan mikrobiyota ba\u011f\u0131rsak mukozas\u0131ndaki hastal\u0131k yap\u0131c\u0131 bakterilerin yap\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 engelleyerek ba\u011f\u0131rsak sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n iyile\u015ftirilmesine katk\u0131da bulunur.<\/p>\n\n\n\n
Kefirin besinsel bile\u015fimi; s\u00fct\u00fcn i\u00e7eri\u011fi, fermantasyon s\u00fcresi\/s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131 ve saklama ko\u015fullar\u0131na g\u00f6re b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde de\u011fi\u015fmektedir. Kefir, esansiyel aminoasit dedi\u011fimiz v\u00fccutta sentezlenemedi\u011fi i\u00e7in d\u0131\u015far\u0131dan al\u0131nmas\u0131 zorunlu olan aminoasit miktar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan da olduk\u00e7a zengindir. Kefir t\u00fcketime haz\u0131r oldu\u011funda zengin bir vitamin bile\u015fimi i\u00e7erir. Kefir, bile\u015fiminde B1, B2, B5, C, A ve K vitaminleri ile karoten i\u00e7erir. Mineraller aras\u0131nda kefir iyi bir magnezyum, kalsiyum ve potasyum kayna\u011f\u0131d\u0131r. Kefir hem antioksidan bile\u015fiklerin do\u011fal kayna\u011f\u0131d\u0131r hem de antioksidan sistemdeki enzimlerin aktivitesini uyar\u0131r, bu sebeple t\u00fcketimi te\u015fvik edilmelidir.<\/p>\n\n\n\n
Kefir elde edilirken fermantasyon i\u015flemi s\u0131ras\u0131nda s\u00fctten gelen laktoz aside par\u00e7alan\u0131r, bu da pH’\u0131n d\u00fc\u015fmesine ve k\u0131vam\u0131n artmas\u0131na neden olur. Bu sebeple kefir, laktoz intolerans\u0131 olan bireyler i\u00e7in iyi bir se\u00e7enektir. Yap\u0131lan bir \u00e7al\u0131\u015fmada, klinik olarak laktoz intolerans\u0131 te\u015fhisi konan sa\u011fl\u0131kl\u0131 yeti\u015fkin deneklerde yo\u011furda benzeyen kefir t\u00fcketiminin laktoz sindirimini ve tolerans\u0131n\u0131 iyile\u015ftirdi\u011fini bulunmu\u015ftur. Hatta yo\u011furt ve kefirin, s\u00fcte ba\u011fl\u0131 \u015fi\u015fkinlik hissini %71\u2019lere varan oranlarda azaltt\u0131\u011f\u0131 bildirilmi\u015ftir. Yap\u0131lan ba\u015fka bir \u00e7al\u0131\u015fmada da, fermentasyondan sonra kefirin laktoz i\u00e7eri\u011finde %30’luk bir azalmaya sahip oldu\u011fu g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Laktoz intolerans\u0131 olan ki\u015filerde a\u011f\u0131z kokusu tedavisinde de kefirin yo\u011furt kadar etkili oldu\u011fu bulunmu\u015ftur. Ayr\u0131ca, kefir gibi fermente \u00fcr\u00fcnler, laktoz sindirimine yard\u0131mc\u0131 olan gecikmi\u015f bir mide bo\u015falmas\u0131 ile ili\u015fkilendirilmektedir. Yani daha uzun s\u00fcreli tokluk i\u00e7in tercih edilebilir.<\/p>\n\n\n\n
Kefir mikrobiyatas\u0131nda bulunan biyoaktif bile\u015fikler, enfeksiyonlara ve h\u00fccre i\u00e7i hastal\u0131k yap\u0131c\u0131 bakterilere kar\u015f\u0131 h\u00fccre ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131 desteklemektedir b\u00f6ylece inflamasyon azalt\u0131c\u0131 etkisi de vard\u0131r.Ek olarak, kefirin biyoaktif bile\u015fikleri, baz\u0131 enzimleri engelleyerek, kanserin ba\u015flamas\u0131n\u0131 \u00f6nleyebilir veya ba\u015flat\u0131lan t\u00fcm\u00f6r b\u00fcy\u00fcmesini bask\u0131layabilir. Ayr\u0131ca yap\u0131lan bir fare \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda, kefir t\u00fcketiminin radyasyona ba\u011fl\u0131 gastrointestinal hasara kar\u015f\u0131 koruyucu etkileri oldu\u011fu g\u00f6sterilmi\u015ftir. Bu nedenle kefir kullan\u0131m\u0131, radyoterapi g\u00f6ren kanser hastalar\u0131na yard\u0131mc\u0131 olmak i\u00e7in bir alternatif olabilir. Fermente s\u00fct \u00fcr\u00fcnleri olan yo\u011furt ve kefirin genlerdeki mutasyonu \u00f6nleme etkisi fermente edilmemi\u015f s\u00fcte g\u00f6re daha y\u00fcksek oldu\u011fu \u00e7al\u0131\u015fmalarca kan\u0131tlanm\u0131\u015ft\u0131r. Fareler \u00fczerinde yap\u0131lan bir \u00e7al\u0131\u015fmada, kefir uygulanmas\u0131 sonras\u0131 akci\u011fer ve kar\u0131n zar\u0131nda hastal\u0131k yap\u0131c\u0131 bakterilerin aktivitelerini daha etkili \u015fekilde azalabildi\u011fi g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. \u0130nsanlar \u00fczerinde yap\u0131lan bir \u00e7al\u0131\u015fmada ise 6 haftal\u0131k kefir t\u00fcketimi sonucunda baz\u0131 zararl\u0131 sitokinlerin azaltt\u0131\u011f\u0131 b\u00f6ylece oksidatif stresi azaltmada kullan\u0131labilece\u011fi saptanm\u0131\u015ft\u0131r. \u00c7al\u0131\u015fmalar sonucunda, ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k yan\u0131t\u0131n\u0131n daha etkili olaca\u011f\u0131, DNA hasar\u0131n\u0131 azaltaca\u011f\u0131 ve kanser olu\u015fumunu engelleyici etki yarataca\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmektedir.<\/p>\n\n\n\n
Probiyotik s\u00fct \u00fcr\u00fcnlerinin t\u00fcketimi, dola\u015f\u0131mdaki kolesterol seviyelerini azaltmak i\u00e7in \u00f6nerilmektedir. Yap\u0131lan b\u00fcy\u00fck bir \u00e7al\u0131\u015fmada, probiyotik s\u00fct \u00fcr\u00fcnleri t\u00fcketiminin serum kolesterol\u00fcn\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcrebildi\u011fi sonucuna var\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Kolesterol y\u00fcksekli\u011fi olan farelerde yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmada kefir t\u00fcketimi, LDL kolesterol seviyelerini anlaml\u0131 olarak d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcrken; HDL kolesterol seviyelerini y\u00fckseltmektedir.<\/p>\n\n\n\n
D\u00fczenli probiyotik t\u00fcketimi, kan \u015fekeri seviyelerini iyile\u015ftirme yetene\u011fine sahiptir. Yap\u0131lan bir \u00e7al\u0131\u015fmada kefir takviyesinin, kan \u015fekerini d\u00fc\u015f\u00fcrmeyi ba\u015fard\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Ba\u015fka bir \u00e7al\u0131\u015fmada, 8 hafta boyunca 600 ml\/g\u00fcn kefir t\u00fcketen diyabetik yeti\u015fkinlerde, ba\u015flang\u0131ca k\u0131yasla a\u00e7l\u0131k glukoz seviyelerinde \u00f6nemli bir d\u00fc\u015f\u00fc\u015f g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Ek olarak, probiyotikler, ba\u011f\u0131rsak ge\u00e7irgenli\u011finin azalmas\u0131na yol a\u00e7an ba\u011f\u0131rsak bariyer fonksiyonunu iyile\u015ftirebilir. B\u00f6ylece kefirin \u015feker hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6nlemede kullan\u0131labilece\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmektedir. Ba\u015fka bir a\u00e7\u0131dan, kefirin iskelet kas\u0131 h\u00fccrelerinde glikoz al\u0131m\u0131n\u0131 art\u0131rd\u0131\u011f\u0131 ve bunun Tip 2 diyabet tedavisinde kullan\u0131labilece\u011fi savunulmu\u015ftur.<\/p>\n\n\n\n
Baz\u0131 kan\u0131tlar, probiyotik bakterilerin veya onlar\u0131n fermente \u00fcr\u00fcnlerinin kan bas\u0131nc\u0131n\u0131 kontrol etmede \u00f6nemli bir rol oynad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir. Yap\u0131lan fare \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda, d\u00fczenli kefir t\u00fcketiminin kan bas\u0131nc\u0131n\u0131 anlaml\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fcde d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc g\u00f6sterilmi\u015ftir. B\u00f6ylece, hipertansiyonlu hastalarda kullan\u0131labilir.<\/p>\n\n\n\n
Son \u00e7al\u0131\u015fmalar sonucunda kefirin sa\u011fl\u0131kl\u0131 cilt, egzama,yan\u0131klar\u0131n ve yara izlerinin iyile\u015fmesi ve gen\u00e7le\u015fme \u00fczerine faydalar\u0131 ara\u015ft\u0131r\u0131lmaktad\u0131r. Farelerde yap\u0131labir \u00e7al\u0131\u015fmada 7 g\u00fcn boyunca kefir tedavisinin, ba\u011f dokusu \u00fczerinde koruyucu bir etki g\u00f6sterdi\u011fi ve doku iyile\u015fmesini b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde h\u0131zland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 bulunmu\u015ftur. Yan\u0131klar\u0131 olan hayvanlar \u00fczerinde yap\u0131lan bir \u00e7al\u0131\u015fmada, 2 haftal\u0131k kefir jeli tedavisinden sonra kontrol grubuna g\u00f6re yara alan\u0131n\u0131n ve iltihaplanma y\u00fczdesi azald\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu \u00e7al\u0131\u015fma sonucunda ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar ciddi yan\u0131klar\u0131n sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 iyile\u015ftirmede etkili olaca\u011f\u0131 sonucuna ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Ek olarak, kefir Rusya\u2019da ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar taraf\u0131ndan insanlarda mide ve on iki parmak barsak \u00fclserleri tedavisinde de kullan\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Sonu\u00e7 olarak, kefir, fonksiyonel bir g\u0131da olarak b\u00fcy\u00fck potansiyele sahip bir \u00fcr\u00fcn olarak kabul edilen \u00e7ok \u00e7e\u015fitli faydal\u0131 mikroorganizmalar ve biyoaktif bile\u015fikler i\u00e7erir. Yap\u0131lan \u00e7e\u015fitli \u00e7al\u0131\u015fmalar sonucu kefirin laktoz intolerans\u0131 azalt\u0131c\u0131, kanser \u00f6nleyici, kolesterol d\u00fczeyini d\u00fczenleyici, ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sistemi d\u00fczenleyici, kan \u015fekeri d\u00fczenleyici, antialerjik, mikroplara kar\u015f\u0131 koruyucu, tansiyon d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcc\u00fc, sindirim sistemi \u00fczerine olumlu etkileri \u00e7e\u015fitli \u00e7al\u0131\u015fmalarla kan\u0131tlanm\u0131\u015ft\u0131r. Hatta gastrointestinal sistemin \u00f6tesine ge\u00e7erek yara iyile\u015fmelerinde katk\u0131lar\u0131 da bulunmu\u015ftur. G\u00fcnl\u00fck \u00f6\u011f\u00fcn d\u00fczenine eklenmesi gereken m\u00fckemmel bir probiyotik \u00fcr\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n